Vaccinatie obv herd immunity: Rutte vacin deel 1

De korte toespraak tot de natie van de heer Rutte van 16 maart 2020 schijnt de Nederlanders goed bevallen te zijn. De toespraak heeft bovendien internationaal opzien gebaard. Zo had Naomi O’Leary van The Irish Times al voor middernacht uitgezocht dat de WHO niet overtuigd is van de theorie die de heer Rutte in zijn toespraak ontvouwde.

Die theorie, die van kudde-immuniteit (herd immunity), is gebaseerd op een aantal veronderstellingen: 1. Patiënten die genezen van CoVid-19 hebben immuniteit tegen deze ziekte opgebouwd. 2. Deze immuniteit blijft gedurende een langere periode in stand. 3. Patiënten die immuun zijn tegen CoVid-19 kunnen geen drager zijn van het Sars Cov 2-virus of kunnen anderen daarmee niet besmetten. 4. Na verloop van tijd worden risicogroepen – voor wie het virus zeer ernstige consequenties heeft – door de groep die immuun is beschermd doordat het virus deze risicogroepen niet meer kan bereiken.

Voor een aantal virussen is min of meer bewezen dat de theorie van kudde-immuniteit ervoor opgaat of althans empirisch adequaat is. Voor Sars-Cov-2 is dat echter nog niet het geval. Hieronder worden de vier vooronderstellingen systematisch uitgewerkt voor Nederland.

1. Het is nog niet bekend of patiënten die genezen zijn van CoVid-19 immuniteit tegen het virus hebben opgebouwd. Door beperkte betrouwbaarheid van afzonderlijke ‘coronavirus’-testen is de vraag of een patiënt genezen is niet betrouwbaar te beantwoorden. Er zijn gevallen gemeld van patiënten die, nadat zij enige tijd ‘symptoom’-vrij waren en hun testen negatief waren, op een ander moment symptomen van CoVid-19 vertoonden met opnieuw positieve testuitslagen.

2. Voor kudde-immuniteit/herd immunity moet de fase van immuniteit significant langer zijn dan een half jaar. Er kunnen (maart 2020) nog geen data zijn waaruit zou blijken dat Sars-Cov-2-immuniteit langer dan een half jaar duurt. Als de patiënten met terugval daadwerkelijk genezen waren, dan was de fase van immuniteit althans voor deze patiënten zeer kort (om deze reden is de consensus over deze casus dat de betreffende patiënten waarschijnlijk niet echt genezen waren).

3. Patiënten die immuun zijn tegen een virus kunnen drager zijn van het virus, hetzij doordat zij dat virus in of op het lijf hebben, hetzij doordat zij het virus op hun mobiele telefoon hebben zitten. Het is nog onbekend of dergelijke dragers die zelf geen last van het virus hebben anderen met het Sars-Voc-2-virus kunnen besmetten.

4. Omdat nog niet bekend is in welke gevallen dragers anderen (niet) kunnen besmetten, is nog niet bekend of mensen die tot een risicogroep behoren praktisch effectief beschermd worden door een cordon van mensen die immuun zijn. Meer specifiek: het is niet bekend welk percentage van de inwoners van een land immuun moet zijn om groepen inwoners die niet immuun zijn te beschermen. In de discussie waarin ouders die hun kinderen niet inenten tegen mazelen aangezet zijn om dit vooral toch te doen, hanteerden virologen een inentingspercentage van 95% als veilig. Als we van dit percentage uitgaan dan zouden we, omdat er momenteel geen vaccin is, moeten accepteren dat 95% van de Nederlanders besmet moeten zijn met het Sars-Cov-2-virus en daarvan genezen voordat kudde-immuniteit/herd immunity effectief zou zijn. Vermits er volgens het RIVM nu ergens tussen de 2.000 en 10.000 Nederlanders besmet zijn, zouden we nog een zeer lange weg te gaan hebben voordat kudde-immuniteit gerealiseerd is.

Bovenstaande bedenkingen zijn à priori te maken. Dat wil zeggen, er zijn geen specifieke data voor nodig. Dat we niet weten of kudde-immuniteit in deze pandemie een oplossing is, vloeit voort uit de analytische aannames van de theorie en een plukje van nagenoeg onbetwistbare data: allereerst dat sommige patiënten hebben terugval, en ten tweede deskundigen hebben slechts drie maanden de tijd gehad om data te verzamelen. We hoeven niet vanuit een bepaalde theorie deze data te duiden omdat elke duiding – inclusief de ontkenning – tot dezelfde conclusie leidt: de wetenschappers en de wetenschap als collectief ‘weet’ nog niet of kudde-immuniteit zich bij Sars-Cov-2 kan voordoen.

Dr. W.W.